Dünya yeniden doğal beslenmeye dönüyor! İşlenmiş şeker, glükoz ve trans yağları giderek hayatımızdan uzaklaştırırken; doğadan gelen besinlere dönüyoruz yeniden. Çünkü sağlık, modern çağın en büyük gereksinimi. İşte bu yüzden Muğla bölgesinin yüz akı olan arıcılık mesleği de; gerek insan yaşamı üzerine olumlu etkileri ve gerekse ekonomik önemi nedeniyle, geçmişten bugüne değin en önemli meslek dalarından biri olmuştur.

Hızla değişen dünyada gün geçtikçe insan sağlığına verilen önem artarken, doğal ürünlere özellikle arı ürünlerine yönelim hızla artmaktadır. Kaldı ki bal arısı yabani ve kültür bitkilerinin yaklaşık % 85'inin temel tozlayıcısıdır. Bu şekilde bitkisel üretim ve çeşitliliğe katkısı kendi ürün değerinin yaklaşık 15 katıdır. Dünyada birçok ülkede olduğu gibi kırsal kalkınmada rol oynayan arıcılık ülkemizde de son yıllarda önemli gelişmeler göstermiştir.

Ülkemizde Arıcılık

Türkiye’de arıcılık neredeyse her bölgede yapılan geleneksel bir tarım faaliyeti olup, bugün ülkenin bütün illerinde arıcılık yapılmaktadır. Dört mevsimin yaşandığı Türkiye’ de farklı ekolojik koşullara kolaylıkla uyum sağlayan birçok arı ırk ve ekotipi ile yıl boyu nektar ve polen sağlayan oldukça zengin floral kaynaklar bulunmaktadır. Türkiye’nin her bölgesinin kendine özgü çevre koşullarına sahip olması, buralarda çiçeklenme dönemlerinin farklı olması, daha fazla üretimi amaçlayan arıcılar için göçer arıcılık yapma nedenidir. Türkiye’ de koloni varlığının % 70–80’ ine sahip işletmeler kolonilerini gezdirerek üretim yaparken, toplam bal üretiminin, % 90’lık bölümünün bu işletmeler tarafından sağlandığı tahmin edilmektedir.

Muğla'da Arıcılık

Ege bölgesi her ne kadar 1.161.670 koloni varlığı ile ikinci sıra gözükse de ülke arıcılığının kalbi durumunda ve göçer arıcıların merkezidir. Çam balı üretiminde ülke arıcılarının yaklaşık % 50’sinin bu bölgede faaliyet göstermesi bölgenin önemi göstermektedir ki, bu da yaklaşık dünya koloni varlığının neredeyse % 4’üne karşılık gelmektedir. Dünya çam balı üretiminin yaklaşık % 92’si bu bölgede üretilirken, geri kalan % 8’lik bölümü Yunanistan’dan sağlanmaktadır. Bugün Çanakkale’ den Antalya ya kadar çam balı üretim alanları olsa da Muğla ilimiz merkez durumunda olup, toplam çam balı üretiminin yaklaşık % 75 sağlamaktadır.

İstatistiklere yansıyan Ege bölgesindeki 2010 yılındaki çam balı üretimindeki düşüş hedefi çam balı üretimi olan Muğla üreticisini olumsuz etkilemiştir. Muğla arıcısı genel olarak bölge içersinde göçer arıcılık yapmakta ve çam balını hedeflemektedir. Karadeniz arıcısı ise ülke genelinde göçer arıcılık yapmaktadır. Çiçek balı yanı sıra çam balı hedeflemektedir.

Ülke arıcılığında önemli yere sahip olan Ege Bölgesi’nde Muğla ve çevresinde Anadolu arısının güneybatı tipi olan Muğla ekotipi en yaygın ve farklı koşullara adapte olmuş ekotiptir. Geç sonbaharda çam balına adapte olduğu gibi, yaz mevsimi sonundan kış mevsimine kadar etkin bir bal toplama özelliği gösterebilmektedir Yüksek döl verimi nedeniyle hızlı gelişmesi ve çamda yüksek bal verimi ile diğer ırklardan ayrılır. Ülkenin birçok yöresinde yapılan araştırmalarda diğer ırklara üstünlük sağlamıştır. Ancak oğul eğilimi ve hırçınlığı diğer gruplardan yüksek bulunmuştur.

Muğla ili 644.505 koloni varlığı ile dikkat çekmektedir. Buna karşın 6.488 ton balı üretimi ile 3 sırada yer alırken koloni başına bal üretimi 10,1 kg görülmektedir. Bal üretiminde Ordu İli 10.380 ton üretimiyle ilk sırayı almaktadır(çizelge 5).